naar volgende paginanaar vorige pagina
Noorderpark

3 - Wat heeft de GGD in 2020 gedaan om deze missie te realiseren?

3.5 De GGD onderzoekt en ontwikkelt (3)
naar beneden scrollen
Foto: Edwin van Eis
De GGD onderzoekt en ontwikkelt.
Samenwerking Onze projecten zijn terug te vinden op het Amsterdam Open Research Platform voor de gemeente Amsterdam. De Academische Werkplaats Publieke Gezondheid het Sarphati initiatief, een samenwerking met Amsterdam UMC en andere partners en GGD’en in de regio, zorgde ook in 2020 voor een kennisinfrastructuur waarin praktijk, onderzoek, beleid en onderwijs samenwerken. Ook wordt er structureel samengewerkt met vakgroep Sociale Psychologie van de UVA en liepen studenten van diverse opleidingen hun wetenschappelijk stage bij ons team.
Het team Milieu & Gezondheid heeft als onderdeel van een internationaal project de Gezonde Groenwijzer ontwikkeld. Dat is een instrument voor het in beeld brengen van wensen en behoeftes van bewoners over groenvoorzieningen. De Gezonde Groenwijzer gaat in 2021 ingezet worden bij de participatie rondom het tunnelpark over de A9 in Zuidoost. In het internationale project is ook een onderzoek naar gebruik en beweging in het Noorderpark gedaan, nadat dit een grote opknapbeurt heeft gekregen. Het onderzoek liet zien dat het gebruik van het park fors is toegenomen.
  • De wetenschappelijke onderzoekers die verbonden zijn aan FGMA hebben in 2020 verschillende publicaties uitgebracht. Zo is onderzoek verricht naar het aantal helium-suïcides naar aanleiding van het zelfeuthanasieboek dat in 2012 werd gepubliceerd waarin de heliummethode als een ‘waardig’ levenseinde werd omschreven. Dit landelijke onderzoek toonde aan dat in de periode 2012-2019 het aantal helium-suïcides in Nederland stabiel is gebleven. Ook verscheen in 2020 het rapport ‘Postmortale toxicologie in de regio Amsterdam’. In dit rapport wordt verslag gedaan van de ontwikkelingen en het bijbehorend wetenschappelijk onderzoek dat de GGD Amsterdam op het gebied van postmortale toxicologie bij de lijkschouw heeft geïnitieerd in de periode 2007 tot heden. Hiernaast is een publicatie in het Nederlands Tijdschrift voor de Geneeskunde verschenen over de medische gevolgen van de inzet van stroomstootwapens door de politie.
In 2020 is de onderzoeksgroep samen met verschillende kernpartners gestart aan een groot project genaamd “De praktische uitvoering van het beleid ten aanzien van vrouwelijke genitale verminking en de behoeften en wensen van de doelgroep”. Binnen dit project wordt samengewerkt met professionals, ervaringsdeskundigen, sleutelpersonen en vertegenwoordigers uit belangenorganisaties die als ketenpartners in de praktijk direct betrokken zijn bij de uitvoering van het beleid tegen VGV. Voor het project is een subsidie van ZonMW ontvangen.
In 2020 is ook een grote bijdrage geleverd aan een onderzoek naar druggerelateerde sterfte in samenwerking met het Trimbos instituut. Dit onderzoek toont de meerwaarde van het werken met een door de GGD Amsterdam ontwikkeld landelijk forensisch registratiesysteem en ook het uitvoeren van postmortaal toxicologisch onderzoek. Hiernaast worden vanuit dit registratiesysteem tweewekelijks landelijke data verstrekt ten behoeve van zelfmoordpreventie (samenwerking 113). Doel hiervan is om een vinger aan de pols te houden in verband met mogelijke effecten van de coronacrisis op het aantal suïcides in Nederland.
Tenslotte is een artikel over letselbeschrijvingen verschenen in het tijdschrift Expertise en Recht. In dit artikel wordt beschreven hoe forensisch medische expertise bij letsel wordt ingezet in de regio Amsterdam.
In 2020 heeft de afdeling de doorontwikkeling van het cliëntregistratiesysteem Formatus ingezet. Inmiddels gebruiken bijna alle GGD’en in Nederland Formatus en zal in 2021 de landelijke dekking worden gerealiseerd. Met de komst van een projectleider wordt in 2021 verdere invulling gegeven aan de doorontwikkeling.
Internationale samenwerking De coronapandemie heeft ook grote gevolgen gehad voor de internationale samenwerkingsverbanden en congres bezoeken. Er zijn door GGD-medewerkers nagenoeg geen internationale reizen gemaakt, of fysiek congressen bezocht. Ook werden alle geplande internationale bezoeken aan de GGD zelf in Q1 al afgezegd. The 12th International Conference on the Maternal Child Health (MCH) Handbook, die in juli 2020 in Amsterdam plaats zou vinden, is uiteindelijk zelfs verplaatst naar 24-26 augustus 2022.
Het ESPON project genaamd ACPA, Adapting European Cities to Population Ageing: Policy challenges and best practices werd in 2020 afgerond. Het eindrapport verscheen in april 2020 met ook een handboek in het Nederlands. Op 30 november is er een virtuele bijeenkomst geweest met deelnemende steden en de Eurocommissaris Dubravka Šuica on demographic change in the EU. Die bijeenkomst was gekoppeld aan genoemd rapport, net als de Nederlandse sessie die op 2 december plaats vond en over Amsterdam ging.
Project Espon

ClairCity
Luchtvervuiling is de oorzaak van één op de acht voortijdige sterfgevallen wereldwijd. Slechte luchtkwaliteit is onevenredig schadelijk voor kinderen en ouderen, waardoor luchtwegklachten, kanker en hart- en vaatziekten ontstaan of verergeren. Vooral mensen die in de stad wonen worden getroffen: 90% van de stadsbewoners worden blootgesteld aan schadelijke niveaus van luchtvervuiling volgens de World Health Organisation (WHO). De afgelopen jaren is de GGD (afdeling Leefomgeving) partner geweest in het Europese project ClairCity. Het project is in 2020 afgerond. ClairCity heeft bijgedragen aan bewustwording over luchtvervuiling en over de uitstoot van CO2 in onze steden.
PERFECT project Het groen in en rondom de stad draagt bij een aan prettige en gezonde leefomgeving en heeft een positieve invloed op de leefkwaliteit. De GGD is partner in het Europese project PERFECT. PERFECT is in 2017 gestart en heeft een looptijd van 4 jaar. Doel van PERFECT is de meerwaarde van groen onder de aandacht brengen, en het bewustzijn over de verschillende sociale, ecologische en economische voordelen van groen verhogen. De GGD richt zich binnen dit project op het belang van groen voor de gezondheid, met name voor bewoners in wijken met een lage sociaaleconomische status. In 2020 is het onderzoek naar effecten van ruimtelijke ingrepen in het Noorderpark afgerond. Dit onderzoek heeft mooie resultaten opgeleverd. Het gebruik van het park en beweeggedrag is na de investeringen flink toegenomen. Verder is er gewerkt aan een tool waarmee de wensen van bewoners met betrekking tot het groen in de buurt op een speelse wijze kunnen worden geïnventariseerd: De Gezonde Groenwijzer. In de gezonde groenwijzer staan gezonde gebruikswaarden van groen centraal waaronder: bewegen, ontmoeten, rust en ontspanning, (moes)tuinieren en natuur beleven.
Onderzoek gedaan naar het aantal helium-suïcides
Onderzoek gedaan naar het aantal helium-suïcides

Een positief bericht is dat de gemeente Amsterdam en wij als GGD weer kunnen samenwerken met Suriname. Er hebben al meerdere gesprekken plaats gevonden met de Surinaamse counterparts en voor de hernieuwde samenwerking zijn de volgende onderwerpen geselecteerd: Virale Hepatitis, Hepatitis B, PrEP, Sao-hiv, Leishmaniasis, BMRO (Bijzonder Resistent Micro-Organisme) en COVID-19.
De GGD kan weer samenwerken met Suriname